Demagogie is gevaarlijker dan corona – dagboek van een opperrabbijn 7 juli 2020

Aan het aantal kilometers dat ik per week nu afleg begin ik te voelen dat alles weer langzaam naar het oude normaal teruggaat. Eerst Antwerpen om koosjere etenswaren in te kopen en gezien we dan toch in Antwerpen waren, meteen een bezoek gebracht aan de Jesjiwa, Talmoed Hogeschool, want daar hebben we een kleinzoon zitten en een Joodse jongen uit Amersfoort die het daar geweldig doet. Mijn kleinzoon trouwens ook. Geeft een fijn gevoel dat de directeur speciaal naar buiten komt om mij te complimenteren met hun leerprestaties. Hoort u het? De twee jongetjes lernen met heel veel overgave en inzet en ik krijg de eer!

Van Antwerpen naar het klooster in Cadier en Keer. Ja, u leest het goed: opperrabbijn bezoekt klooster. En wat doet hij daar dan, hoor ik u vertwijfeld denken. Een goede bekende van mij, Massimo Paloni, is 25 jaar getrouwd. Groot feest dus in het klooster, waar momenteel twaalf jongemannen in opleiding zijn tot priester. Zij behoren tot een bepaalde stroming binnen de RK kerk die zeer pro Israël is. Hoe het dan precies in elkaar zit dat Massimo gehuwd is, is me niet geheel duidelijk, want de leerlingen zijn en blijven allen een celibatair leven leiden. Maar ik hoef ook niet alles te begrijpen heeft mijn moeder mij altijd voorgehouden. Bovendien hebben we sjabbat jongstleden in de Thora gelezen over de wetten van de Rode Koe, over rein en onrein, en een van de belangrijke lessen die we hieruit halen is dat de mens ervan doordrongen moet zijn dat hij niet alles kan vatten.

Mij was verzocht om spontaan het bruidspaar toe te spreken en ook spontaan met een mop te beginnen. Ik had nog wel een grap paraat over Moos en Saar die 25 jaar gehuwd zijn. Maar Moos en Saar passen niet zo goed in het RK Limburg. En dus heb ik de mop aangepast en Moos en Saar vervangen door Johannes en Catharina. Als rabbijn is aanpassing aan de situatie van groot belang en dus heb ik minder Joods klinkende namen genomen. Dat komt voort uit een essentiële pastorale regel, dat als ik iemand mag bijstaan moet ik niet vanuit mezelf adviseren, maar vanuit de denkwereld van de ander.

Dit geschreven hebbend dwaalt mijn gedachte af naar mijn vergadering vanmiddag in Gouda, alwaar de Adviesraad van het Cheider bijeenkomt. In die Adviesraad zitten zwaargewichten: twee voormalige ministers, hoogleraren, een topjurist, een lid van de Raad van State en een aantal onderwijsdeskundigen, een voormalig bankdirecteur en een dominee. Mensen die zich geheel belangeloos inzetten om het Joodse onderwijs voor Nederland te behouden. Geweldig! Cheider is uniek, helaas. Veel te weinig leerlingen, een bijzondere identiteit, een piepkleine poel om bestuurders uit te putten en vaak doelwit van negatieve generalisatie: want het is godsdienstig. En godsdienst is heden ten dage geen pro.

Neem bijvoorbeeld het koosjere slachten. Koosjer slachten is een slachtmethodiek die zeker het welzijn van het dier hoog in het vaandel heeft staan. Maar de term ‘koosjere slachtmethodiek’ ziet u in geen krant vermeld. Neen, het wordt genoemd: ‘ritueel slachten’. En de betwiste gebieden in Israël heten ‘bezette gebieden’. Lieve mensen het Jodendom kent geen enkel ritueel tijdens, voor of na het slachten. Wij dansen niet om de koe, spelen geen muziek en doen niets wat ook maar riekt naar ‘ritueel’. Maar door de term ritueel te gebruiken is de meute bijna per definitie tegen. En met betrekking tot de ‘bezette gebieden’ waarbij de discussie is of ze inderdaad bezet zijn, ware het joods-vriendelijker geweest indien het beestje gewoon bij de juiste naam genoemd zou worden, namelijk ‘betwiste’ gebieden.

Maar gezien de meute niet tot nauwelijks tot zelfstandig denken in staat Is en afgaat op oppervlakkige berichtgeving, zijn de bijvoeglijke naamwoorden ‘ritueel’ en ‘bezette’ bewust ingevoerd. Demagogie is mijns inziens een virus dat gevaarlijker kan zijn dan Corona en zeker ongekend meer slachtoffers heeft geëist en nog steeds eist. Jammer dat niemand probeert een vaccin hiertegen te ontwikkelen. Het zou de hele wereld ten goede komen en een perfect middel zijn, tegen iedere vorm van racisme, want uiteindelijk worden de mensen gevormd door de visie die ze voorgeschoteld krijgen.

Maar voordat ik Maastricht verliet had ik eerst een gesprek met Benoit Wesly, de Maastrichtse hotelmagnaat. We zijn vrienden en steunen elkaar. We hebben overlegd hoe Israël in een beter daglicht te plaatsen en hoe om te gaan met aanvallen van binnenuit. De uitdrukking “hoge bomen vangen veel wind” ondervindt hij aan den lijve. Maar ook in de politiek gaat het zo en in de wereld van de medici gaat het soms letterlijk over lijken! Maar ook in de kerken, zoals ons duidelijk werd bij het feestje in het klooster en ook in de rabbinale wereld is het helaas niet anders. Als niemand iets van de rabbijn hoort, is het niet goed. Maar als de rabbijn zich juist goed en zichtbaar profileert, is het voor sommigen nog erger.

Politiek bedrijven vind ik wel leuk. Het hoort er gewoon bij. Maar als die politiek uit de eigen achterban komt, doet het me pijn en maakt me bedroefd. Maar mijn vriend, de koning van Maastricht, heeft me gerustgesteld door me duidelijk te laten weten dat juist de interne aanvallen er altijd zullen blijven. En dat komt ook overeen met de Joodse filosofie: als er geen tegenstand is, is de satan kennelijk tevreden en ben je dus verkeerd bezig. Maar als er wel tegenstand is, is dat een teken dat de satan ontevreden is met hetgeen je doet, want je doet wat G’d van je verlangt en de weg van de satan weiger je te betreden.

Ik weet me getroost want ik krijg veel kritiek en doe het dus kennelijk erg goed.

Gedurende coronatijd houdt Opperrabbijn Jacobs een dagboek bij voor het Joods Cultureel Kwartier. CIP publiceert deze bijzondere stukken dagelijks.

 

Facebooktwitterredditpinterestlinkedinmail

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *